معين الدين نطنزى
111
منتخب التواريخ معينى ( فارسى )
وزارت جد و پدر و عمش كرده بود به تهمت آنك اباقا را زهر داده است شهيد كرد . در زمان او ، بلاد جزاير و دياربكر صافى شد . از دشت خزر سپاهى گران به جنگ ايران آمدند . ارغون جمعى امرا را به جنگ ايشان فرستاد و چوبان را در عقب ايشان روانه گردانيد . چوبان آنجا مرديها نمود و آن لشكر را منهزم گردانيدند . و اين اول جنگ چوبان و ابتداء نام بود . بعد از آن ارغون رنجور شد و زحمت او دراز كشيد . بعد از آنك ميان امرا و وزرا فتنهها پيدا شده بود و بعضى مقتول شده بودند او درگذشت . در مدفنش اختلاف است ، بعضى به قوريغ ارغون مىگويند و بعضى به كوه سجاس . ذكر پادشاهى كيخاتو بن اباقا خان بعد از برادر پادشاه شد ، فاما چون در انواع فسق ، به تخصيص در مباشرت افراط مىنمود و حلال و حرام فرق نمىكرد و پادشاه و وزير قاعدهء كرم را به افراط رسانيده بودند ، محصول و اموال ممالك به بذل ايشان وفا نمىكرد . خواستند كه در ايران به رسم خطا ، چاو روان كنند و تدبير خطا صواب نيفتاد و موجب فتنه گشت و در اثناى اين بايدو با او ياغى شد . جمعى امرا و اركان دولت كيخاتو منهزم شد . در ميان راه تومان بايدو ( ؟ ) بكشتند . ذكر پادشاهى بايدو بن طرقاى بن هولاكو بعد از عمزاده پادشاه شد . غازان خان با او متابعت نكرد . به سعى امير نوروز و خواجه صدر الدين امراى بايدو با غازان خان متفق شدند . ميان غازان خان و بايدو محاربهء سخت واقع شد . آخر بر آن مقرر شد كه ممالك عراق عرب و دياربكر و آذربايجان و اران و ارمن و روم و آن جوانب بايدو را باشد و عراق عجم و فارس و خراسان و اين حدود غازان خان را باشد . براين موجب عهود و شروط مستحكم